حکمرانی مشارکتمبنا با گذار از پیمانسپاری به جمعسپاری شهری (مورد مطالعه: مدیریت اماکن و خدمات شهرداری اصفهان)
دوره 9، شماره 34، بهار 1404، صفحه 109-130
https://doi.org/10.22034/jspr.2025.2062002.1138
الهام عاقریان، مصطفی نباتی نژاد
چکیده هدف پژوهش حاضر شناسایی فضا و خدمات شهری با قابلیت جمع سپاری در شهرداری اصفهان بود. جامعه آماری پژوهش حاضر مشتمل بر کلیه اماکن و خدمات شهرداری اصفهان و کلیه مسئولین برنامه ریزی شهرداری در سطح معاونت و سازمان ها بود. که به صورت هدفمند 70 نفر منتخب و به 7 پانل تخصصی 12 نفره به تفکیک هر معاونت، مشتکل از 2 نفر خبره در تحول سازمانی(اساتید دانشگاه)، 4 نفر متخصص حوزه فرایندی در شهرداری، 4 نفر مالک ستادی و 2 نفر مالک اجرایی، اختصاص یافتند. خبرگان تحول سازمانی و خبرگان حوزه فرایندی به صورت مشترک در کلیه پانل های تخصصی حضور یافتند. خدمات شهرداری اصفهان پس از بررسی در کمیته حقوقی با بهره گیری از فن دلفی و ضریب توافق کندال در گروه های تخصصی سه دور مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد که اماکن و خدمات معاونت های شهرداری، معاونت عمران، معاون شهرسازی، معاونت مالی و معاونت برنامه ریزی قابلیت مردم سپاری نداشته و تنها فضا و خدمات سه معاونت خدمات شهری، معاونت فرهنگی و معاونت ترافیک به ترتیب با ضریب توافق کندال 0.898، 0.962، 0.940 امکان مردم سپاری دارد. در حوزه خدمات شهری 12 خدمت، در حوزه فرهنگی7 خدمت و در حوزه ترافیک 2 خدمت با قابلیت مردم سپاری شناسایی شد. یافته های پژوهش حاضر می تواند در راستای مردم سپاری خدمات شهرداری مورد بهره برداری قرار گیرد.
ارائۀ چهارچوب تحلیلی چالشهای نهادی برنامههای راهبردی شهری (موردپژوهی: برنامۀ راهبردی اصفهان 1405)
دوره 7، شماره 28، پاییز 1402، صفحه 27-38
https://doi.org/10.22034/jspr.2024.2025753.1061
احمد شاهیوندی، محمد حسین عسگری، سید محمد شکرانی
چکیده برنامهریزی راهبردی در نقد برنامهریزی جامع وارد ادبیات شهرسازی شد و ویژگیهای چرخهای بودن، بازخوردگیری، انعطافپذیری، مشارکتی بودن و حساسیت نسبت به مسائل هر بستر را با خود بههمراه داشت. در ایران تا امروز الگوی برنامهریزی جامع بر راهبردی غلبه دارد. یکی از عوامل عدم تحققپذیری برنامهریزی راهبردی چالشهای نهادی است. این مقاله با تأکید بر برنامۀ راهبردی اصفهان 1405 بهدنبال دستیابی به چهارچوب مفهومی یکپارچه برای سنجش و پاسخگویی به الزامها و چالشهای موجود در ساختار مدیریتی شهرداری اصفهان است. بر همین پایه، کاوش در ادبیات روی مفاهیم برنامهریزی راهبردی و نهادباوری صورت گرفت و چهارچوب مفهومی برای تحلیل استخراج شد. پساز آن با استفاده از معیارهای برآمده از چهارچوب، تحلیل مضمون برنامۀ راهبردی اصفهان 1405 انجام شد. نتایج نشان میدهد که به مسائل چالشزا، مانند عدم توجه به بستر زمانی و فرهنگی؛ نهادینهسازی برنامههای راهبردی در اسناد، قوانین و مقررات و عاملیتهای سازمانی در برنامۀ 1405 توجه شده است، اما ساختارسازی، مانند نگاه به سازمانهای مردمنهاد و شبکهسازی افقی و عمودی در برنامه وجود ندارد.
امکانسنجی توسعه پایدار کلانشهر اصفهان با تاکید بر رویکرد شهر سبز، مقایسه تطبیقی شهر فرایبورگ و اصفهان
دوره 7، شماره 26، بهار 1402، صفحه 99-116
https://doi.org/10.22034/jspr.2024.2012790.1049
علی شفیعی دارافشانی، محدثه سادات امیری
چکیده اﻣﺮوزه ﺑﺎ ﺗﻮﺳﻌۀ ﺷﻬﺮﻫﺎ و ﻣﻄﺮح ﺷﺪن اﺻﻞ ﺗﻮﺳﻌۀ پایدار، ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﺴﺎﺋﻞ زﯾﺴﺖمحیطی و ﺷﻬﺮﻫﺎی ﺳﺒﺰ مورد توجه برنامهریزان شهری قرار گرفته است. ﻣﺴﺎﺋﻞ و ﻣشکلات ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻪوﯾژه در ﺷﻬﺮﻫﺎ ﻧشانگر ﻋﺪم ﺗﺤﻘﻖ ﻣﺸﺨﺼﻪﻫﺎی پایداری در آنهاﺳﺖ، ﺿﻤﻦ اینکه ارزﯾﺎبی و ﺗﺤﻠﯿﻞ ﻓﻀﺎیی و اکولوژیکی زﯾﺴﺖﻣﺤﯿطی یکی از ﻣﺸﺨﺼﻪﻫﺎی اصلی پایداری در ﻣﻨﺎﻃﻖ و ﺣﻮزهﻫﺎی ﺷﻬﺮی ﺑﻮده و سعی دارد ﺗﺎ ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ ﺷﻬﺮی ﻣﻨﺎﺳبی را ﺑﺮای ﺳﺎکنان ﺷﻬﺮﻫﺎ ﻓﺮاﻫﻢ کند. ﺷﻬﺮ ﺳﺒﺰ از روﻳﻜﺮدﻫﺎی ﻧﻮ و ﺑﺮﺧاﺳﺘﻪ از ﻣﻔﺎﻫﻴﻢ ﺗﻮﺳﻌۀ پایدار اﺳﺖ ﻛﻪ از آن ﻣﻲﺗﻮان ﺑﻪﻣﻨﻈﻮر ارﺗﻘﺎی ﻛﻴﻔﻴﺖ محیطزیست و ﺗﻮﺳﻌۀ پایدار ﺷﻬﺮی ﺑﻬﺮه ﺑﺮد. هدف از این پژوهش بررسی وضعیت شاخصهای شهر سبز در کلانشهر اصفهان است. به این منظور با استفاده از تطبیقها به ارائۀ راهبردها میپردازد. ازاینرو، این پژوهش با روش توصیفی-تحلیلی و کتابخانهای و میدانی و با کمک ابزار پرسشنامه ابتدا اطلاعات لازم را جمعآوری میکند و سپس با کمک نرمافزار SPSS به این نتیجه میرسد که ازنظر مردم «شاخص انرژی» مهمترین عامل برای رسیدن به شهر سبز در اصفهان است. این درحالی است که با کمک تکنیک SWOT حرفهمندان شهری مهمترین مؤلفه برای رسیدن به شهر سبز را حکمرانی زیستمحیطی میدانند. همچنین مروری بر معیارها و شاخصهای شهر سبز در دو شهر فرایبورگ و اصفهان نشان داد که تفاوت معنیداری بین این دو شهر بهلحاظ سیاستگذاری و اجرای سیاستهای توسعه مبتنی بر مسائل زیستمحیطی وجود دارد. بدیهی است که تفاوت در وضعیت جغرافیایی، اقتصادی، فنی، الگوی مدیریت و برنامهریزی شهری این دو کشور تأثیر قابل توجهی در دستیابی به اهداف شهر سبز دارد.
